Mỗi lần thị trường giảm mạnh đều có thể nhìn rõ ai đang hoảng loạn, ai đang chuẩn bị.

Gần đây điện thoại liên tục bị cảnh báo: thị trường chứng khoán sẽ lặp lại năm 2008, tiền điện tử sắp sụp đổ, các đồng tiền chính sẽ về 0. Đồng nghiệp Tiểu Lý không chịu nổi nữa, cầm điện thoại hỏi: "Bây giờ có nên bán hết không? Cảm giác lần này khác biệt quá."

Nghe quá nhiều lần câu hỏi như vậy. Trong mười năm qua, tôi đã trải qua năm đợt hoảng loạn như vậy, những người hoảng loạn bán tháo, sau này đều hối hận không thôi.

Kỷ niệm sâu sắc nhất là ngày 12 tháng 3 năm 2020. Bitcoin giảm một ngày một nửa, toàn mạng "chết đói" lan truyền khắp nơi. Tiểu Lý hoảng sợ đến mức đêm đó đã bán sạch tất cả các vị thế, nửa năm sau thị trường tăng vọt lên 60.000 USD. Hiện tại anh ấy cứ nói với mọi người: "Tôi lỡ mất phần tiền đặt cọc của căn nhà."

Lịch sử cứ thế lặp đi lặp lại. Khi các tài sản truyền thống như vàng cùng với các tài sản rủi ro giảm xuống, thường không phải là kết thúc của một tài sản nào đó, mà là tín hiệu thắt chặt thanh khoản toàn cầu.

Nhìn vào đầu tháng 10 năm nay. Bitcoin vừa mới phá đỉnh lịch sử 126.000 USD, chưa đầy hơn một tháng đã điều chỉnh hơn 25%, thậm chí đã lấy lại phần tăng trong năm. Bề ngoài là thảm họa của thị trường coin, nhưng thực chất phản ánh sự thay đổi ở cấp độ vĩ mô — kỳ vọng chính sách của Cục Dự trữ Liên bang chuyển hướng, thị trường kỳ vọng cắt giảm lãi suất nguội đi, chi phí vốn tăng làm giảm trực tiếp định giá các tài sản biến động cao.

Vấn đề then chốt là: cảm xúc hoảng loạn thường chính là dấu hiệu của đáy cục bộ. Nghiên cứu của nền tảng phân tích tâm lý thị trường Santiment cho thấy, khi các cuộc thảo luận tiêu cực trên mạng xã hội đạt đỉnh điểm, thường là thời điểm thị trường sắp phục hồi nhất.