“AI cướp mất việc làm” câu chuyện đảo chiều? IBM mở rộng tuyển dụng gấp ba lần cho nhân viên cấp cơ bản trái chiều xu hướng

Tin tức ngày 14 tháng 2 của Tài Liên Xã (Biên tập: Thị Chính Xương) Khác với câu chuyện chủ đạo hiện nay trong ngành công nghệ Mỹ về việc “AI sẽ cướp mất việc làm cấp thấp”, tập đoàn công nghệ lâu đời IBM tuần này thông báo: số lượng tuyển dụng các vị trí cấp nhập môn sẽ tăng gấp ba vào năm 2026.

Dù công ty từ chối tiết lộ số liệu tuyển dụng cụ thể, nhưng nhấn mạnh việc mở rộng tuyển dụng lần này sẽ là “toàn diện”, ảnh hưởng đến nhiều bộ phận. Một phát ngôn viên của công ty xác nhận, định nghĩa về các vị trí cấp nhập môn của IBM bao gồm sinh viên mới tốt nghiệp, người trở lại thị trường lao động, và cá nhân đang chuyển đổi nghề nghiệp.

Giám đốc nhân sự của IBM, Nickle LaMoreaux, tuần này đã xác nhận thông tin này tại một cuộc họp công khai ở New York. Bà cho biết, khi AI đã có thể hoàn thành phần lớn công việc của các vị trí cấp nhập môn, IBM buộc phải điều chỉnh lại mô tả công việc và cấu trúc nhiệm vụ của nhiều vị trí, thể hiện giá trị đặc biệt của nhân viên cấp thấp trong thời đại AI.

Bà nói: “Hai, ba năm trước, những vị trí cấp nhập môn do doanh nghiệp thiết lập, nay phần lớn công việc đã có thể do trí tuệ nhân tạo thực hiện. Vì vậy, nếu bạn muốn thuyết phục ban lãnh đạo doanh nghiệp rằng việc tiếp tục đầu tư vào những người này là cần thiết, bạn phải chứng minh được giá trị thực sự mà họ có thể tạo ra hiện tại — và giá trị đó phải đến từ những vị trí công việc hoàn toàn khác biệt.”

Lấy ví dụ về kỹ sư phần mềm cấp thấp, LaMoreaux cho biết, những nhân viên phát triển phần mềm này trong năm 2024 và 2025 sẽ dành phần lớn thời gian để viết mã. Hiện tại, các lập trình viên cấp nhập môn vẫn viết mã và thử nghiệm dưới sự hỗ trợ của AI, nhưng họ đang dành nhiều thời gian hơn để giao tiếp với đội ngũ thị trường và khách hàng. Họ cũng đang xây dựng các sản phẩm sáng tạo mới, chứ không chỉ duy trì các sản phẩm hiện có.

Trong lĩnh vực nhân sự, nhân viên cấp thấp thường tham gia vào việc sửa lỗi khi chatbot HR không thể xử lý, chỉnh sửa các kết quả sai và giao tiếp với cấp trên, thay vì tự trả lời từng câu hỏi.

LaMoreaux cũng nhấn mạnh rằng, trong bối cảnh AI có thể làm việc, việc cắt giảm đáng kể tuyển dụng các vị trí cấp thấp có thể giúp tiết kiệm chi phí trong ngắn hạn, nhưng về lâu dài có thể dẫn đến thiếu nhân tài quản lý trung cấp, cuối cùng buộc công ty phải đi tuyển dụng từ đối thủ cạnh tranh. Bà chỉ ra rằng, việc tuyển dụng từ bên ngoài thường đắt hơn nhiều so với đào tạo nội bộ, và cần thời gian để thích nghi với văn hóa doanh nghiệp và môi trường làm việc.

Lời phát biểu của LaMoreaux cũng phù hợp với tuyên bố của Giám đốc điều hành IBM, Arvind Krishna, vào năm ngoái.

Krishna từng nói vào tháng 7 năm ngoái rằng, trí tuệ nhân tạo sẽ tổng thể mang lại lợi ích cho việc làm, khi năng suất tăng lên, nhu cầu về nhân lực sẽ tăng, nhưng những người này sẽ đảm nhận các vị trí hơi khác biệt. Ví dụ, phần lớn công việc lập trình sẽ được tự động hóa, còn nhân viên sẽ dành thời gian để xem xét mã nhằm kiểm soát chất lượng.

Ngoài IBM, còn có một số lãnh đạo công nghệ khác cũng cho rằng cần tăng tuyển dụng nhân viên cấp thấp trong thời đại AI, lý do rất rõ ràng — việc đưa vào thế hệ “AI nguyên bản” trẻ tuổi sẽ có lợi hơn cho các công ty muốn nắm bắt cơ hội chuyển đổi AI.

Giám đốc nhân sự của nền tảng chia sẻ tệp Dropbox, Melanie Rosenwasser, từng chỉ ra rằng, công ty đang mở rộng quy mô tuyển dụng thực tập sinh và sinh viên mới tốt nghiệp thêm 25% để tận dụng khả năng thành thạo AI của thế hệ trẻ.

Rosenwasser nói: “Điều này giống như họ đã tham gia Tour de France còn chúng ta vẫn đang học đạp xe với bánh phụ. Thật lòng mà nói, về mức độ thành thạo, họ đã vượt xa chúng ta vài vòng rồi.”