Làn sóng thận trọng rủi ro chấm dứt đà tăng ấn tượng của thị trường chứng khoán Hàn Quốc khi sự hứng thú với AI giảm sút

Sau nhiều tháng vượt trội so với thị trường toàn cầu bất chấp sự hoài nghi rộng rãi về đầu tư trí tuệ nhân tạo, thị trường chứng khoán Hàn Quốc cuối cùng đã chịu áp lực ngày càng gia tăng. Một đợt bán tháo mạnh mẽ đầu tuần này đã phơi bày sự mong manh của niềm tin nhà đầu tư, cho thấy ngay cả các thị trường bền bỉ nhất châu Á cũng không thể tránh khỏi những biến động tâm lý rộng lớn hơn. Những gì bắt đầu như việc chốt lời nhỏ lẻ nhanh chóng biến thành giao dịch hoảng loạn, với cổ phiếu, kim loại quý và các vị thế đông đúc đều đồng loạt đảo chiều mạnh.

Sự đảo chiều mạnh của Kospi báo hiệu sự thay đổi trong tâm lý nhà đầu tư

Chỉ số Kospi giảm 5,3%—mức giảm trong ngày lớn nhất kể từ đầu tháng 4. Sự đảo chiều đột ngột này đã kích hoạt các cơ chế ngắt mạch tự động, tạm thời ngừng giao dịch theo chương trình trên sàn chính. Ngưỡng tâm lý của thị trường, vốn đã bị phá vỡ khi Kospi vượt qua mốc 5.000 điểm mang tính biểu tượng mà các nhà hoạch định chính sách mới chỉ vài tuần trước đó từng ca ngợi, đã bị phá vỡ quyết đoán khi các nhà bán tháo áp đảo người mua trong suốt phiên.

Nguyên nhân của đợt giảm này rất đa dạng. Những đồn đoán về thay đổi lãnh đạo Cục Dự trữ Liên bang, cùng với việc Giám đốc điều hành Nvidia làm rõ rằng cam kết đầu tư 100 tỷ USD vào OpenAI chưa từng được đảm bảo, đã làm lung lay niềm tin vào câu chuyện AI đã thúc đẩy đà tăng trưởng. Kỳ vọng về lãi suất cũng gây áp lực lớn lên các cổ phiếu công nghệ tăng trưởng, vốn đang đối mặt với áp lực định giá cao nếu chi phí vay mượn duy trì ở mức cao.

Các ông lớn trong ngành chip cảm nhận rõ tác động của sự dịch chuyển thị trường

Samsung Electronics và SK Hynix, hai trụ cột công nghiệp của quốc gia và là những người hưởng lợi chính từ nhu cầu chip nhớ trong xây dựng hạ tầng AI, đều mất hơn 6%. Những mức giảm này đặc biệt đáng chú ý vì gần đây họ đã đạt các đỉnh cao mới liên tiếp. Đồng won cũng giảm mạnh, mất tới 1,6% so với đô la—mức tệ nhất trong ngày kể từ tháng 10—khi dòng vốn ngoại rút khỏi thị trường toàn diện.

Các nhà đầu tư trong nước thể hiện hành vi trái chiều, tích cực mua vào cổ phiếu ngay cả khi các quỹ tổ chức trong nước và quốc tế trở thành các nhà bán ròng. Sự phân kỳ này cho thấy một sự chia rẽ quan trọng trong các thành phần thị trường: những người đặt cược vào đau đớn ngắn hạn so với những người xem sự mất cân bằng này là cơ hội mua vào khi giá giảm.

Phân tích sự thận trọng về rủi ro: Khi đà tăng trở nên mong manh

Nguyên nhân chính của sự đảo chiều tuần này là tâm lý thận trọng về rủi ro—một sự chuyển đổi tâm lý nơi các nhà đầu tư đồng loạt từ bỏ các tài sản được cho là chất lượng cao để tìm kiếm sự an toàn. Ngành chip nhớ, vốn đã hưởng lợi từ các đơn hàng ổn định và cam kết chi tiêu vốn mạnh mẽ từ các công ty đám mây và hạ tầng AI, đã bị cuốn vào làn sóng tâm lý rủi ro chung.

Han Jiyoung, chiến lược gia tại Kiwoom Securities, mô tả sự thay đổi tâm trạng đột ngột này: “Thị trường từ trạng thái phấn khích tháng trước chuyển sang lo lắng lan rộng chỉ trong vài ngày. Tuy nhiên, các động lực chính của thị trường tăng trưởng của Hàn Quốc—biên lợi nhuận vượt trội và định giá hợp lý so với các đối thủ toàn cầu—chưa hề suy yếu.” Nhận định này nhấn mạnh sự khác biệt quan trọng: đợt bán tháo này phản ánh sự định giá lại cảm xúc chứ không phải sự suy giảm về nền tảng.

Phân biệt bán kỹ thuật với khả năng phục hồi kinh tế

Nhà phân tích Gary Tan của Allspring Global Investments nhấn mạnh tính cơ chế của đợt giảm này: “Những bình luận của CEO Nvidia đã kích hoạt chốt lời, đặc biệt là trong số các nhà giao dịch đã đặt cược mạnh vào cổ phiếu liên quan đến AI. Việc tháo gỡ các vị thế đông đúc này đã lan rộng thành một đợt suy thoái toàn diện ảnh hưởng đến tất cả các cổ phiếu công nghệ.” Cơ chế mà ông mô tả—việc chốt lời có trật tự chuyển thành đầu hàng hỗn loạn—là đặc trưng của các đợt thận trọng về rủi ro.

Cameron Chui, chiến lược gia cổ phiếu tại JPMorgan Private Bank, bổ sung quan điểm về bức tranh kỹ thuật: “Một số nhà đầu tư đang chốt lời lớn trong năm, đặc biệt là các nhà sản xuất chip nhớ. Đợt giảm này, dù mạnh, phần nào cũng do việc cân đối vị thế sau thành tích xuất sắc.”

Jung In Yun, CEO của Fibonacci Asset Management Global, trình bày quan điểm trái chiều: “Đây là cơ hội chiến thuật. Nền kinh tế thực—đơn hàng, chi tiêu vốn, các xu hướng dài hạn về nhu cầu AI—chưa có gì thay đổi đáng kể. Sự thận trọng về rủi ro đang định giá các kịch bản mà dữ liệu hiện tại không ủng hộ.”

Đánh giá quỹ đạo phục hồi

Dù đã giảm mạnh, chỉ số Kospi vẫn tăng khoảng 17% tính từ đầu năm, cho thấy đợt bán tháo này chỉ là một sự điều chỉnh trong xu hướng tăng còn nguyên vẹn chứ không phải là một sự đảo chiều xu hướng. Mức độ đợt thận trọng về rủi ro tuần này kéo dài hay chỉ là tạm thời sẽ phụ thuộc vào các phát ngôn của Cục Dự trữ Liên bang, báo cáo lợi nhuận doanh nghiệp, và liệu có các chất xúc tác mới xuất hiện để thách thức các luận điểm đầu tư vào AI hay không.

Các thành viên thị trường cần phân biệt rõ giữa việc định giá lại do sợ hãi và sự suy giảm nền tảng. Nếu tăng trưởng lợi nhuận của thị trường Hàn Quốc và định giá tương đối vẫn còn vững chắc—và các tín hiệu sớm cho thấy điều đó—thì sự thận trọng về rủi ro có thể sẽ nhường chỗ cho sự tích lũy mới của các nhà đầu tư nhận ra cơ hội từ sự mất cân bằng này.